ಇಲ್ಲಿದೆ ದಸರಾ ಹಬ್ಬದ ಮಹತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ

ಭಾರತದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬಗಳಲ್ಲಿ ದಸರಾ ಒಂದು. ಇದು ವಿಜಯದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲ್ಪಡುವ ಮಹೋತ್ಸವವಾಗಿದ್ದು ಧರ್ಮ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಜನಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬೆಳಕಿನ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ. ದಸರಾ ಹಬ್ಬವನ್ನು ವಿಜಯದಶಮಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಶುಭದ ಮೇಲೆ ಶುಭದ ಜಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುವ ಈ ಹಬ್ಬವು ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು ಇದು ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಹಬ್ಬವಲ್ಲ ಸಮಾಜದ ಒಗ್ಗಟ್ಟು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಿರಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಜನಜಾಗೃತಿ ಚಟುವಟಿಕೆಯೂ ಆಗಿದೆ.

ದಸರಾ ಹಬ್ಬದ ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ದಸರಾ ಎಂದರೆ ಅಶೂರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ವಿಜಯದ ದಿನ. ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಷಾಸುರನ ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಅತಿರೇಕದ ಮೇಲೆ ದುರ್ಗಾ ದೇವಿ ಪಡೆದ ಜಯವು ವಿಜಯದಶಮಿಯ ಮೂಲವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಮಹಿಷಾಸುರನ ರೂಪಾಂತರಗಳು, ಅವನ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅವನ ಕ್ರೌರ್ಯಕ್ಕೆ ತೆರೆ ಎಳೆದಿದ್ದು ದೈವ ಶಕ್ತಿ ಮಾತ್ರ ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ದಸರಾ ಸಾರುತ್ತದೆ. ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ರಾಮನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ರಾವಣನ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ವಿಜಯ ಸಾಧಿಸಿದ ದಿನವನ್ನು ವಿಜಯದಶಮಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೋರಮಂಗಲದಿಂದ ಲಂಕೆಯವರೆಗೆ ನಡೆದ ರಾಮಾಯಣದ ಈ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದ ವಿಜಯವನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ದಸರಾ ಹಬ್ಬದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ

ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ದಸರಾ ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದ್ದು ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ವಿಶ್ವಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಮೈಸೂರು ರಾಜವಂಶದ ಪರಂಪರೆಯಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಈ ಹಬ್ಬವು ಇಂದು ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದೆ. ಅಮ್ಬರೀಷರ ಕಾಲದಿಂದ ವಡೆರವರ ಕಾಲದವರೆಗೆ ಹಬ್ಬವನ್ನು ರಾಜಮನೆತನ ನಡೆಸುತ್ತಿತ್ತು. ಜಂಬುಸವಾರಿ, ಗಜಪಾಯಣ, ಅಮ್ಬಾರಿ ಹೊತ್ತ ಹಮ್ಮ ಮೆರವಣಿಗೆ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು, ಯೋಗ, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ನೃತ್ಯ ಕಲಾಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಮೈಸೂರು ದಸರಾಗೆ ಅಸಮಾನ್ಯ ಮಾಯಾಮರ್ಯಾದೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ದಸರಾ ಪ್ರದರ್ಶನವೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮೈದಾನಗಳಲ್ಲಿನ ಉದ್ಯಮ, ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮೇಳಗಳು ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತವೆ.

ಮನೆಮಠಗಳಲ್ಲಿ ದಸರಾ ಆಚರಣೆಯ ವಿಧಗಳು

ದಸರಾ ಹಬ್ಬವು ಕೇವಲ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮೆರವಣಿಗೆಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ ಮನೆಮಠಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಅತ್ಯಂತ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನವ ರಾತ್ರಿಗಳ ಪೂಜೆ, ಗೊಂಬೆ ಹಬ್ಬ, ದೀಪಾರಾಧನೆ, ಆಯುಧ ಪೂಜೆ, ವಾಹನ ಪೂಜೆ ಮುಂತಾದ ಆಚರಣೆಗಳು ಈ ಹಬ್ಬದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಭಾಗಗಳು. ಮಹಿಳೆಯರು ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಗೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವವಿದೆ. ಪ್ರತಿ ಗೊಂಬೆಯೂ ಒಂದು ಕಥೆಯನ್ನು ಹೆತ್ತಿದ್ದು ಅದು ಧರ್ಮ, ನೈತಿκತೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪಾಠವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುವ ವಿವಿಧ ತಿಂಡಿಗಳು ಹಬ್ಬದ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ.

ದುರ್ಗಾ ಪೂಜೆಯ ಮಹತ್ವ

ದಸರಾ ಹಬ್ಬದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶ ದುರ್ದೈವ ನಿವಾರಕ ದುರ್ಗಾ ದೇವಿಯ ಆರಾಧನೆ. ನವದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಡೆಯುವ ನವರಾತ್ರಿ ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ದೇವಿಯ ಒಂಬತ್ತು ರೂಪಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶೈಲಪುತ್ರಿ, ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಣಿ, ಚಂದ್ರಘಂಟೆ, ಕುಷ್ಟಮಂಡಲಿನಿ, ಸ್ಕಂದಮಾತೆ, ಕಾತ್ಯಾಯನಿ, ಕಾಲರಾತ್ರಿ, ಮಹಾಗೌರಿ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಿದಾತ್ರೀ ಎಂಬ ರೂಪಗಳು ದೇವಿಯ ಬಲ, ಶಕ್ತಿ, ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ. ಭಕ್ತರು ಈ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಉಪವಾಸ, ಜಪ, ಹವನ ಮತ್ತು ಸೇವಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ.

ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ದಸರಾ ಹಬ್ಬದ ಪ್ರಭಾವ

ದಸರಾ ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲ ಅದು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ನೈತಿಕತೆ ಮತ್ತು ಸದುಪದೇಶವನ್ನು ನೀಡುವ ಕಾಲ. ದುಷ್ಟಶಕ್ತಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವ ಧೈರ್ಯ, ನೈತಿಕತೆಯ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಾಗುವ ನಿಶ್ಚಯ, ದೈವಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂಕಲ್ಪ ದಸರಾ ಹಬ್ಬದ ಸಂದೇಶ. ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ, ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ, ಸಂಘಟನೆಗಳಲ್ಲಿ ದಸರಾ ಹಬ್ಬದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಯುವಜನತೆಗೆ ಪರಂಪರೆ ಹಾಗೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯುತ ವೇದಿಕೆಗಳಾಗಿವೆ.

ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚೇತನ

ದಸರಾ ಹಬ್ಬವು ವ್ಯಾಪಾರ, ಕಲೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಮಹತ್ತರ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಹಬ್ಬದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ವಿಶೇಷ ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಹಸ್ತಕಲಾ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು, ಮೈಸೂರು ಪೇಟೆ, ಸಿಲ್ಕ್ ಸೀರೆಗಳು, ಚಾಮರ ಸಹಿತ ಕಲಾತ್ಮಕ ವಸ್ತುಗಳು ಜನರಲ್ಲಿನ ಖರೀದಿ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ. ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಈ ಹಬ್ಬದ ವೈಭವವನ್ನು ಕಣ್ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳಲು ದೂರದೂರಿನಿಂದ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ ದಸರಾ ಕೇವಲ ಹಬ್ಬವೇ ಅಲ್ಲ ಅದು ಆರ್ಥಿಕ ಚೇತನವನ್ನು ನೀಡುವ ಶಕ್ತಿ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.

ದಸರಾ ಹಬ್ಬದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂದೇಶ

ದಸರಾ ಹಬ್ಬದ ಮೂಲ ಸಂದೇಶ ಸತ್ಯದ ಜಯ. ಅಸತ್ಯ, ಅನ್ಯಾಯ, ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಅಕ್ರಮದ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದರೆ ವಿಜಯ ಅನಿವಾರ್ಯ ಎಂಬ ತತ್ವವನ್ನು ಇದು ಸಾರುತ್ತದೆ. ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗುವ ಸಂಕಷ್ಟಗಳು ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಅವುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆ ಇದ್ದರೆ ಯಶಸ್ಸು ಖಂಡಿತ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ದಸರಾ ಬೋಧಿಸುತ್ತದೆ. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ, ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ಸಹಬಾಳ್ವೆಗೆ ದಸರಾ ಹಬ್ಬ ಬಲ ನೀಡುತ್ತದೆ.